Bilim Psikoloji

Psikolojide kompleks nedir?

Kompleks, kelime olarak “karmaşık” anlamına gelmektedir. Psikolojide bilinçsiz olarak kişinin ruhsal yaşantısını etkileyen düşünce karışıklıklarına kompleks denir. Kompleks kavramını tanımlarken verilen en önemli ve güzel örneklerden biri Sigmund Freud’un açıkladığı “Ödipus Kompleksi”dir. Hadımlık kompleksi, Anal (makat) kompleksi ve Narsizm kompleksi kişilerin yaşantısını etkileyen diğer önemli kompleksler olarak bilinir.

Freud Amca der ki: ” Bir insan komplekslerinden kurtulmaya çalışmamalıdır. Tersine onları benimseyip kimliğinin bir parçası yapmalıdır. Çünkü kompleksler insanların hayatına yön veren en önemli etkenlerdendir. ”

Şimdi ise bazı kompleks türlerine bakalım.

Aşağılık Kompleksi

Aşağılık kompleksi, Bireysel Psikolojinin kurucusu Alfred Adler tarafından ortaya çıkarılan ve kişinin bazı yönlerde kendini diğer kişilerden aşağı hissetmesine neden olan komplekstir.

Aşağılık kompleksine sahip insanlarda genellikle kendini ispat etme çabaları görülmektedir. Sıklıkla farkına varılmaz ve telafi etme düşüncesi, kişileri eziyet içine sürüklemektedir, şaşırtıcı bir kazanım veya aşırı bir antisosyal davranışla sonuçlanmaktadır.

Oedipus Kompleksi

Oedipus kompleksi çocuklukta gelişen bazı nevrozların temelini açıklamak için Sigmund Freud tarafından geliştirilmiş kavramdır. Çocuğun ebeveynlerine karşı beslediği sevgi ve düşmanlık duygularının bir bütün halinde toplanmasına oedipus kompleksi denir.

Üstünlük Kompleksi

Üstünlük kompleksi, Alfred Adler tarafından ortaya çıkarılan Bireysel Psikolojinin temel ilkelerinden biridir. İnsanın doğuştan var olan aşağılık kompleksine dayanarak kendini diğer insanlardan daha üstün görme, yani aşağılık kompleksinin tam tersi olan bu durum bir yüceltme kompleksidir.

Kişi hep üstün duruma geçmek, sahip olmak, kendini kahraman gibi görme davranışları göstermektedir.

Adler, bu gibi kişilerin aile, geçmiş anılar gibi faktörlerden dolayı toplumun dışında kaldığını, soyutlandığını ifade etmektedir.

 

Yazar hakkında

M.Enes Yalçın

Selamlar ben Enes. Medipol Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Sosyal Hizmet ve Eğitim Fakültesi çift anadal Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık programı öğrencisiyim. Eğitim alanındaki gelişmeleri takip etmeye ve gelişmeleri sizlerle paylaşmaya çalışıyorum. Acil iletişim için instagram adresim,
instagram: @enes_yalcn

Bu konuya yorum yaz